Trafik kazası geçirdikten sonra çoğu kişi aynı soruyu sorar: “Zararımı kimden, nasıl ve ne kadar sürede talep edebilirim?” Araç hasarı, tedavi masrafları, iş göremezlik, değer kaybı ve manevi zarar gibi kalemlerin her birinin ayrı kuralları vardır. Bu yazıda trafik kazası tazminatı nasıl alınır sorusunu; sigorta şirketine başvurudan Sigorta Tahkim Komisyonu’na, dava sürecinden zamanaşımına kadar adım adım ele alıyoruz.
Trafik Kazası Tazminatı Nedir?
Trafik kazası tazminatı, motorlu araç kazası nedeniyle uğranılan maddi ve manevi zararların; kusurlu sürücü, araç işleteni (ruhsat sahibi) ve aracın Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası’nı yapan sigorta şirketinden talep edilmesidir. Karayolları Trafik Kanunu (KTK), işleten ile sürücüyü müteselsilen (birlikte) sorumlu tutar; trafik sigortası ise poliçe limitleri dahilinde bu sorumluluğu karşılar.
Hangi Zararlar Talep Edilebilir?
- Araç hasarı (onarım bedeli): Aracın tamir masrafları veya pert durumunda rayiç değer.
- Değer kaybı: Onarım görmüş aracın piyasa değerinde meydana gelen düşüş.
- Tedavi giderleri: Hastane, ilaç, fizik tedavi ve bakım masrafları.
- Geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı: Kazaya bağlı çalışamama veya kalıcı maluliyet nedeniyle kazanç kaybı.
- Destekten yoksun kalma tazminatı: Ölümlü kazalarda, ölenin desteğinden yoksun kalan yakınların zararı. Burada mirasçılık değil, fiili destek ilişkisi esas alınır.
- Cenaze giderleri
- Manevi tazminat: Yaşanan acı ve elem karşılığı. Önemli not: manevi tazminat zorunlu trafik sigortası kapsamında değildir; sürücü ve araç işletenine karşı dava yoluyla talep edilir.
Adım 1: Kaza Tespit Tutanağı ve Delilleri Toplayın
Yaralanmalı veya ölümlü kazalarda polis/jandarma tutanak tutar. Yalnızca maddi hasarlı kazalarda taraflar anlaşırsa kaza tespit tutanağını kendileri doldurabilir. Fotoğraflar, kamera kayıtları, tanık bilgileri, hastane kayıtları ve raporlar ileride kusur oranının belirlenmesinde belirleyici olur. Ceza soruşturması açıldıysa dosyadaki bilirkişi kusur raporu da önemli bir delildir.
Adım 2: Sigorta Şirketine Yazılı Başvuru (Zorunlu)
KTK’nın 97. maddesi uyarınca, dava açmadan veya tahkime gitmeden önce karşı aracın trafik sigortası şirketine yazılı başvuru yapılması zorunludur. Sigorta şirketi başvurudan itibaren 15 gün içinde cevap vermezse veya verilen cevap talebi karşılamazsa dava ya da tahkim yoluna gidilebilir. Telefonla bildirim veya çağrı merkezi kaydı bu şartı karşılamaz.
Başvuruya eklenmesi gereken başlıca belgeler:
- Kaza tespit tutanağı ve kimlik fotokopisi, IBAN bilgisi
- Kusur raporu veya ceza dosyası belgeleri
- Hasarda: ekspertiz raporu, onarım faturaları
- Yaralanmada: epikriz, istirahat raporları, maluliyet (engel) raporu, gelir belgeleri
- Ölümde: ölüm belgesi, veraset ilamı, nüfus kaydı, gelir belgeleri, cenaze masrafları
Belgelerin eksiksiz ve tek seferde sunulması, ödeme sürecini ve faiz başlangıcını doğrudan etkiler.
Adım 3: Sigorta Tahkim Komisyonu mu, Dava mı?
Sigorta şirketi ödeme yapmaz veya eksik öderse iki yol vardır:
- Sigorta Tahkim Komisyonu: Görece hızlı bir yoldur; hakem heyetinin atanmasından itibaren kural olarak dört ay içinde karar verilir. Sigorta şirketine karşı, poliçe limitleri içindeki maddi taleplerde tercih edilir. Belirli bir tutarın altındaki kararlar kesindir.
- Mahkemede dava: Manevi tazminat, poliçe limitini aşan talepler ve sürücü/araç işletenine yöneltilecek talepler için dava yolu gerekir.
Bu tercih geri dönülemez sonuçlar doğurabileceği için, karar vermeden önce dosyanın bir avukat tarafından değerlendirilmesi önerilir.
Trafik Kazası Tazminatında Zamanaşımı
KTK’nın 109. maddesine göre tazminat talepleri, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve her halde kaza tarihinden itibaren 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar. Ancak eylem aynı zamanda suç teşkil ediyorsa (örneğin taksirle yaralama veya öldürme) ve ceza kanununda daha uzun bir dava zamanaşımı öngörülmüşse, bu uzun süre tazminat talepleri için de uygulanır. Sigortaya yapılan başvuru zamanaşımını kendiliğinden durdurmaz; bu nedenle süreleri dikkatle takip etmek gerekir.
Kusur Oranının Tazminata Etkisi
Tazminat miktarı, karşı tarafın kusur oranı ile doğru orantılıdır. Örneğin karşı taraf %75 kusurlu ise zararınızın kural olarak %75’ini talep edebilirsiniz. Kusur oranına itiraz edilebilir; mahkeme ya da tahkim sürecinde bağımsız bilirkişi raporu alınabilir. Hatalı bir kusur tespiti, alınacak tazminatı ciddi şekilde düşürebilir.
Sık Sorulan Sorular
Karşı tarafın sigortası yoksa ne olur?
Zorunlu trafik sigortası olmayan veya tespit edilemeyen araçların sebep olduğu bedensel zararlarda Güvence Hesabı’na başvurulabilir. Ayrıca sürücü ve araç işletenine karşı doğrudan dava açılabilir.
Kaskom varsa yine de karşı taraftan talep edebilir miyim?
Kaskonuz hasarı ödeyebilir; kasko şirketi daha sonra kusurlu tarafa rücu eder. Ancak değer kaybı ve diğer kalemler için karşı tarafın trafik sigortasına ayrıca başvurmanız gerekebilir.
Trafik kazası davalarında arabuluculuk zorunlu mu?
Trafik kazasından kaynaklanan tazminat talepleri, kural olarak dava şartı arabuluculuk kapsamında sayılan uyuşmazlıklar arasında yer almaz; ancak sigortaya yazılı başvuru şartı mutlaka yerine getirilmelidir. Arabuluculuğun hangi davalarda zorunlu olduğunu dava şartı arabuluculuk yazımızda ayrıntılı olarak anlattık.
Dava ne kadar sürer?
Süre; bilirkişi incelemeleri, maluliyet raporu ve mahkemenin iş yüküne göre değişir. Sigorta Tahkim Komisyonu süreci genellikle mahkemeye göre daha kısa sürer.
Esenyurt, Beylikdüzü ve Büyükçekmece’de Trafik Kazası Avukatı
Trafik kazası tazminatı dosyalarında doğru başvuru, eksiksiz belge ve kusur oranına etkin itiraz, alınacak tazminatı doğrudan belirler. Av. Umut Sarıkaya Hukuk Bürosu olarak Beylikdüzü, Esenyurt, Büyükçekmece ve Bahçeşehir başta olmak üzere İstanbul genelinde trafik kazası, iş kazası ve tazminat davalarında hukuki destek sunuyoruz. İş yerinde veya işe gidiş-gelişte yaşanan kazalar için iş kazası tazminatı rehberimize de göz atabilirsiniz.
Dosyanızın değerlendirilmesi için 0542 547 48 51 numaralı telefondan randevu alabilirsiniz.
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Her somut olayın kendine özgü koşulları bulunduğundan, işlem yapmadan önce bir avukata danışmanız önerilir.
İlgili Yazılar
- Ceza Davasında Susma Hakkı Nedir?
- Kollukta Alınan İfade Nedir?
- Borçlunun Yurt Dışındaki Malvarlığına Haciz Konulabilir Mi?
- Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi Nedir?
Hukuki süreciniz hakkında bilgi almak için hizmetlerimiz sayfasını inceleyebilir, Esenyurt avukat ve Beylikdüzü avukat sayfalarımızdan bize ulaşabilirsiniz.
